Anlaşmalı Boşandıktan Sonra Nafaka Davası Açılabilir Mi?

Mayıs 19, 2026 · Aile ve Boşanma Hukuku · Yazar Av. Mustafa Kürşad Arı

Anlaşmalı boşandıktan sonra nafaka davası açılabilir mi? Bu sorunun yanıtı, protokolde nafaka konusunda ne yazıldığına ve hangi nafaka türünün talep edildiğine bağlı olarak değişir. Boşanma sürecindeki nafaka belirleme konusu için anlaşmalı boşanmada nafaka belirleme süreci rehberimize bakabilirsiniz. Bu rehberde ise boşanma kararı kesinleştikten sonra nafaka davası açılıp açılamayacağını, 1 yıllık hak düşürücü süreyi, protokolde feragatin hukuki sonuçlarını ve Yargıtay içtihadını ele alıyoruz.

Anlaşmalı Boşandıktan Sonra Nafaka Talep Edilebilir Mi?

Anlaşmalı boşanma kararı kesinleştikten sonra nafaka talebi hâlâ mümkün olabilir; ancak bu imkân, protokolde nafaka konusunda ne yazıldığına göre farklılaşmaktadır. Üç temel durum söz konusudur:

Protokol Durumu	Boşanmadan Sonra Nafaka Davası Açılabilir mi?
Protokolde nafakadan feragat edilmiş (“nafaka talep etmiyorum” yazılmış)	Hayır — yoksulluk nafakası için artık talep hakkı bulunmaz
Protokolde nafaka konusunda hiçbir madde yazılmamış	Evet — boşanmadan sonra nafaka davası açılabilir (hak düşürücü süreye dikkat)
Protokolde nafaka miktarı belirlenmiş; sonradan artırım talep ediliyor	Evet — nafaka artırım davası açılabilir
Çocuk için iştirak nafakası hiç kararlaştırılmamış	Evet — çocuklar için feragat söz konusu olmadığından her zaman dava açılabilir

1 Yıllık Hak Düşürücü Süre — En Kritik Kural

Yoksulluk nafakası davası açılabilmesi için en önemli kural, 1 yıllık hak düşürücü süredir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun yerleşik içtihadına göre boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren 1 yıl içinde yoksulluk nafakası talep edilmezse bu hak tamamen ve geri dönüşsüz biçimde düşer. Bu süre hak düşürücü nitelikte olduğundan mahkeme resen gözetir; tarafın itirazı ya da mazeret ileri sürmesi süreyi uzatmaz. Sürenin başlangıcı, mahkeme kararının kesinleştiği tarihtir; tebligat tarihi değildir. Örnek: Boşanma kararı 15 Ocak 2024’te kesinleştiyse yoksulluk nafakası davası en geç 15 Ocak 2025 tarihine kadar açılmış olmalıdır. Bu tarihten sonra yapılan başvuru, hak düşürücü sürenin dolması nedeniyle reddedilir.

Boşandıktan 5 Yıl Sonra Nafaka Davası Açılabilir Mi?

Bu soru GSC verilerimizde %4.93 gibi yüksek bir tıklanma oranıyla öne çıkmaktadır. Yanıt şöyledir:

• Yoksulluk nafakası için: Boşanma kararının kesinleşmesinden 1 yıl geçmişse artık yoksulluk nafakası istenemez. Dolayısıyla boşandıktan 5 yıl sonra yoksulluk nafakası davası açılamaz.
• İştirak nafakası (çocuk nafakası) için: İştirak nafakasında 1 yıllık hak düşürücü süre uygulanmaz. Velayeti alan eş, çocuğun 18 yaşına kadar olan herhangi bir dönemde iştirak nafakası davası açabilir. Bu açıdan boşandıktan 5 yıl sonra dahi çocuk için nafaka talep edilebilir.
• Hâlihazırda bağlanan nafakanın artırımı için: Mahkemece hükmedilmiş nafakanın artırılması talebi, herhangi bir süre sınırına tabi olmaksızın ekonomik koşulların değişmesi hâlinde istenebilir.

Protokolde Nafakadan Vazgeçme Hükmü Mahkemeyi Bağlar mı?

Evet. Anlaşmalı boşanma protokolünde “yoksulluk nafakası talep etmiyorum” ya da “nafaka istemiyorum” şeklindeki beyan, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun yerleşik içtihadına göre hukuki anlamda kesin feragat niteliği taşır. Bu hükmün hukuki sonuçları şöyle özetlenebilir:

• Feragat eden taraf, boşanma kararı kesinleştikten sonra bir daha yoksulluk nafakası talep edemez.
• Ekonomik koşulların değişmesi (iş kaybı, sağlık sorunları vb.) feragati geçersiz kılmaz.
• Feragat hükmü hâkim tarafından resen denetlenir; koşulları sağlamayan feragat iptal edilebilir.
• İstisna: Feragat beyanının irade sakatlığı (hata, hile, tehdit) ile alındığı ispat edilirse iptal davası açılabilir; ancak bu son derece zordur.

Bu nedenle anlaşmalı boşanma protokolünde nafaka maddesini imzalamadan önce hukuki sonuçlarının tam olarak anlaşılması kritik önem taşır. Protokolün nasıl hazırlanacağı hakkında ayrıntılı bilgi için anlaşmalı boşanma için gerekli evraklar sayfamızı inceleyebilirsiniz.

Çocuk İçin Nafaka — Boşandıktan Sonra Ayrı Dava Açılabilir Mi?

Evet. İştirak nafakası, yoksulluk nafakasından tamamen farklı kurallara tabidir:

• Anlaşmalı boşanma protokolünde iştirak nafakasına yer verilmemesi, bu haktan feragat anlamına gelmez.
• Velayeti alan eş, protokolden bağımsız olarak her zaman iştirak nafakası davası açabilir; bunun için herhangi bir süre sınırı yoktur.
• İştirak nafakasına hükmeden kararlar, hâkimin re’sen denetlediği kararlar arasındadır; çocuğun menfaati her zaman önceliklidir.
• Protokolde “çocuk için nafaka istemiyoruz” yazan hüküm bile hâkim tarafından çocuğun yararına göre yeniden değerlendirilebilir.

Yoksulluk Nafakası Talep Edilmemişse Sonradan İstenebilir Mi?

Protokolde nafakadan açıkça feragat edilmemişse — yani nafaka konusunda herhangi bir madde yazılmamışsa — boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren 1 yıl içinde yoksulluk nafakası davası açılabilir. Ancak dikkat edilmesi gereken husus şudur: Protokolde nafaka talebinin olmadığını beyan eden taraf bu hakkından feragat etmiş sayılır. Protokolde salt “nafaka konusunda anlaşamadık” gibi ifadelerin bulunması ise feragat değil, konu üzerinde anlaşmazlık anlamına gelebilir; bu durumda 1 yıllık süre içinde dava açılabilir.

Nafaka Artırım Davası — Koşulları ve Süreci

Mahkemece hükmedilmiş ya da protokolde kararlaştırılmış nafakanın artırılması talep edilebilir. Nafaka artırım davası için şu koşulların varlığı aranır:

• Ekonomik koşulların değişmesi (enflasyon, hayat pahalılığı — TÜFE artışı)
• Nafaka alacaklısının ihtiyaçlarının artması (hastalık, çocuğun okul masrafları)
• Nafaka borçlusunun gelirinin önemli ölçüde artması

Nafaka artırım davası, Aile Mahkemesi’nde açılır ve herhangi bir süre kısıtlaması yoktur. Yargıtay içtihadında nafaka artırımında TÜFE oranı esas referans kabul edilmektedir; protokolde bu klozun yer almamış olması davayı engellemez.

Boşanmadan Sonra Hangi Davalar Açılabilir?

Anlaşmalı boşanma kararı kesinleştikten sonra hâlâ açılabilecek davalar şunlardır:

Dava Türü	Açılabilme Koşulu	Süre Sınırı
Yoksulluk nafakası davası	Protokolde feragat yoksa	Boşanmadan itibaren 1 yıl (hak düşürücü)
İştirak nafakası davası	Çocuk 18 yaşın altındaysa	Süre sınırı yok
Nafaka artırım davası	Daha önce nafakaya hükmedilmişse	Süre sınırı yok
Mal paylaşımı davası	Protokolde kararlaştırılmamışsa	10 yıl (zamanaşımı)
Tazminat davası (TMK m. 174)	Boşanmaya yol açan kusur varsa	1 yıl (hak düşürücü)
Velayet değişikliği davası	Koşullar değişmişse	Süre sınırı yok

Tazminat Davası (TMK Madde 174) — Boşanmadan Sonra İstenebilir Mi?

TMK m. 174 uyarınca iki tür tazminat talep edilebilir:

• Maddi tazminat (TMK m. 174/1): Boşanma nedeniyle mevcut ya da beklenen menfaatleri zedelenen kusursuz veya daha az kusurlu eş, diğerinden maddi tazminat isteyebilir.
• Manevi tazminat (TMK m. 174/2): Boşanmaya neden olan olaylar yüzünden kişilik hakkı saldırıya uğrayan taraf, manevi tazminat talep edebilir.

Her iki tazminat talebinin de boşanma davasında ileri sürülmesi esastır. Boşanma kararı kesinleştikten sonra ayrı bir tazminat davası açılması pratikte son derece sınırlı koşullarda mümkün olup bu yol oldukça zorludur. Tazminat talebinin varlığını gösteren delil ve tanık sunulması zorunludur.

Nafaka Davası İçin Gerekli Belgeler ve Dilekçe

Anlaşmalı boşandıktan sonra yoksulluk ya da iştirak nafakası davası açmak için şu belgeler hazırlanmalıdır:

• Kesinleşmiş boşanma kararı (mahkemeden onaylı sureti)
• Tarafların nüfus cüzdanı fotokopileri
• Nafaka talep eden tarafın gelir durumunu gösteren belgeler (maaş bordrosu, SGK dökümü, işsizlik belgesi)
• Nafaka borçlusunun ekonomik gücünü gösteren belgeler (şayet temin edilebiliyorsa)
• Çocuk nafakası talep ediliyorsa çocuğun yaşını, okul ve sağlık giderlerini gösteren belgeler
• Yoksulluğa düşüldüğüne ilişkin deliller (kira kontratı, fatura, sağlık giderleri)

Dilekçe, Aile Mahkemesi’ne hitaben yazılır; boşanma kararının kesinleşme tarihi, talep edilen nafaka miktarı ve gerekçe açıkça belirtilmelidir. Dilekçenin doğru ve eksiksiz hazırlanması sürecin seyrini doğrudan etkiler. Boşanma sonrası evrak hazırlama konusunda anlaşmalı boşanma için gerekli evraklar sayfamız rehber niteliği taşımaktadır.

Yargıtay Emsal Kararları

1 Yıllık Sürenin Hak Düşürücü Niteliği

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi’nin yerleşik kararlarına göre boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren 1 yıl geçtikten sonra açılan yoksulluk nafakası davası, hak düşürücü sürenin dolması nedeniyle reddedilir. Bu süre itiraz, mazeret ya da koşulların değişmesiyle uzatılamaz.

Protokolde Feragatin Kesinliği — Yargıtay HGK

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun yerleşik içtihadına göre anlaşmalı boşanma protokolünde yoksulluk nafakasından feragat eden taraf, boşanma kararı kesinleştikten sonra bu hakkı bir daha talep edemez. HGK bu sonucu; anlaşmalı boşanmada tarafların iradesine verilen önemi ve hukuki güvenlik ilkesini esas alarak benimsemiştir.

Nafaka Talebinin Genişletilememesi — Yargıtay 2. HD

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E. 2016/22195 K. 2017/1205 T. 8.2.2017 sayılı kararında şu ilke benimsenmiştir: Davalı kadın önceki aşamalarda yoksulluk nafakası talep etmeyip tahkikat aşamasında bu talepte bulunmuşsa ve davacı erkek bu talep genişletilmesine açık muvafakat bildirmemişse, yoksulluk nafakasına hükmedilmesi doğru olmaz (HMK m. 141). Bu karar, boşanma davası içinde bile nafaka taleplerinin zamanında ve usulüne uygun ileri sürülmesi gerektiğini ortaya koymaktadır.

İştirak Nafakasında Feragatin Geçersizliği

Yargıtay uygulamasına göre çocuğun iştirak nafakasından ebeveynler tarafından yapılan feragat, hâkimi bağlamaz. Hâkim çocuğun üstün yararını esas alarak iştirak nafakasına re’sen hükmedebilir ya da mevcut miktarı değiştirebilir.

Anlaşmalı Boşanma Sonrası Süreci Doğru Yönetmek

Boşanma kararı kesinleştikten sonra nafaka talebinde bulunmayı düşünüyorsanız şu adımları izleyin:

1. Protokolde nafaka konusunda ne yazdığını kontrol edin — feragat var mı, yok mu?
2. Boşanma kararının kesinleşme tarihini tespit edin — 1 yıllık süre hâlâ dolmadı mı?
3. Yoksulluk nafakası mı, iştirak nafakası mı, yoksa artırım davası mı açmanız gerektiğini belirleyin.
4. Ekonomik durumunuzu belgeleyen evrakları hazırlayın.
5. Aile Mahkemesi’ne dava dilekçesini sunun.

Bu süreçte boşanma avukatından destek alınması, özellikle 1 yıllık hak düşürücü sürenin kaçırılmaması ve dilekçenin doğru hazırlanması açısından kritik önem taşır. Anlaşmalı boşanma şartları ve süreci hakkında kapsamlı bilgiye de ulaşabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Anlaşmalı boşandıktan sonra nafaka isteyebilir miyim?

Protokolde nafakadan feragat etmediyseniz ve boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren 1 yıl geçmediyse yoksulluk nafakası talep edebilirsiniz. Çocuk nafakası içinse herhangi bir süre sınırı olmaksızın her zaman dava açabilirsiniz.

Protokolde nafakadan vazgeçtim, bu geçerli mi?

Evet, geçerlidir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun yerleşik içtihadına göre protokolde yoksulluk nafakasından feragat eden taraf bu hakkı bir daha talep edemez. Feragat, hâkim huzurunda onaylanan protokolde yer aldığı için kesindir.

Boşandıktan 5 yıl sonra nafaka davası açılabilir mi?

Yoksulluk nafakası için açılamaz — 1 yıllık hak düşürücü süre çoktan dolmuştur. Ancak çocuk için iştirak nafakası davası açılabilir; iştirak nafakasında süre sınırı yoktur. Ayrıca hâlihazırda bağlanmış nafakanın artırılması da istenebilir.

60.000 TL maaş alan boşanmadan sonra ne kadar nafaka verir?

Kesin rakam olmamakla birlikte uygulamada 60.000 TL net gelirli kişiden talep edilen yoksulluk nafakası genellikle 7.000–15.000 TL aralığında seyretmektedir. Her çocuk için iştirak nafakası ise 5.000–10.000 TL arasında değişebilir. Mahkeme, borçlunun zorunlu giderleri ile alacaklının ihtiyaçlarını somut olarak değerlendirerek karar verir.

Nafaka kararına itiraz edilebilir mi?

Evet. İlk derece mahkemesinin nafaka kararına, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde istinaf başvurusuyla itiraz edilebilir. İstinaf mahkemesinin kararına karşı da belirli koşullarda temyiz yoluna başvurulabilir.

Erkek hangi şartlarda nafaka ödemez?

Eğer protokolde nafakadan feragat edilmişse, nafaka talep eden taraf daha ağır kusurlu ise, talep eden tarafın yoksulluğa düşmediği anlaşılırsa ya da nafaka alacaklısı yeniden evlenirse ödeme yükümlülüğü doğmaz veya sona erer.

Nafakadan feragat hükmü Yargıtay tarafından geçersiz sayılabilir mi?

Son derece istisnai durumlarda mümkündür. Feragat beyanının hata, hile veya tehdit gibi irade sakatlığı hâllerinde alındığının mahkemede ispat edilmesi gerekir. Bu koşul pratikte oldukça zordur. İştirak nafakası söz konusuysa ise hâkim çocuğun yararı doğrultusunda feragat hükmünü yeniden değerlendirebilir.